Βασικά σημεία για τις εκλογές στην Τουρκία. Του Murat Yetkin

Βασικά σημεία για τις εκλογές στην Τουρκία.  Του Murat Yetkin

Βασικά σημεία για τις εκλογές στην Τουρκία

Του Murat Yetkin

Καθώς οι Τούρκοι ψηφοφόροι προσέρχονται στα εκλογικά τμήματα για να ψηφίσουν, ο Μουράτ Γιετκίν αναλύει στο σάιτ hurriyetdailynews ορισμένα βασικά δεδομένα αυτών των εκλογών, που βοηθούν να κρίνει κανείς τα αποτελέσματά τους πιο σφαιρικά.

Η Τουρκία δεν έχει δει ποτέ εκλογική εκστρατεία παρόμοια μ’ αυτήν των έκτακτων εκλογών της 24ης Ιουνίου.

Όταν ο πρόεδρος Ερντογάν αποφάσισε να μετατεθούν 16 μήνες νωρίτερα οι εκλογές που ήταν προγραμματισμένες για τον Νοέμβριο του 2019 υπό την πίεση του βασικού συμμάχου του, Ντεβλέτ Μπαχτσελί του Εθνικιστικού Κόμματος (MHP), οι υπολογισμοί των επιτελείων του κυβερνώντος Κόμματος Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης (AK Parti) επικεντρώθηκαν σε ελάχιστα σημεία.

Η πορεία της οικονομίας δεν ήταν καλή, με τα αυξανόμενα επιτόκια, τον αυξανόμενο πληθωρισμό και το έλλειμμα του προϋπολογισμού, παρά τον υψηλό ρυθμό αύξησης του ΑΕΠ – συνεπώς η αναμονή για άλλους 16 μήνες θα μπορούσε να επιδεινώσει την κατάσταση και αυτό θα σήμαινε απώλεια ψήφων. Έτσι, ο Ερντογάν δεν δίστασε να πάει νωρίτερα σε εκλογές, παρά τη ρητορική του ότι η πρώιμη προσφυγή στις κάλπες αποτελεί δείγμα αδυναμίας.

Δεύτερον, η «συσπείρωση γύρω από το κράτος» που ήταν υψηλή μετά την απόπειρα στρατιωτικού πραξικοπήματος το 2016 είχε αρχίσει να φθίνει, ενώ ο παράγοντας «εθνικισμός» διατηρήθηκε μεν σε υψηλό επίπεδο με τις στρατιωτικές εκστρατείες εναντίον του παράνομου Εργατικού Κόμματος του Κουρδιστάν (PKK) στη Συρία και στο Ιράκ, όμως αυτές οι εκστρατείες δεν θα ήταν εύκολο να συνεχιστούν για διάστημα άνω του ενός έτους.

Τρίτον, στο βαθμό που η αντιπολίτευση ήταν κατακερματισμένη, μια εκλογή με τη μορφή επιδρομής θα μπορούσε να πιάσει απροετοίμαστα τα άλλα κόμματα εκτός του AK Parti και του MHP, πράγμα που θα εξασφάλιζε την επανεκλογή του Ερντογάν, την πλειοψηφία των κοινοβουλευτικών εδρών για τη συμμαχία των δύο παραπάνω κομμάτων και μια θέση στο κοινοβούλιο για το Εθνικιστικό Κόμμα, που φαινόταν αδύνατο να υπερβεί το εθνικό όριο του 10% για την είσοδό του στη Βουλή, μετά τη διάσπασή του και την ίδρυση του Καλού Κόμματος (İYİ).

Φαίνεται πως ο Ερντογάν υπολόγισε ότι τα κόμματα της αντιπολίτευσης δεν θα συνεργάζονταν για να σχηματίσουν συμμαχία, όπως έκανε ο ίδιος με τον Μπαχτσελί, και ότι ο λαός, ακόμη και οι Κούρδοι ψηφοφόροι, δεν θα ψήφιζε για το κουρδικό πρόβλημα το Δημοκρατικό Κόμμα των Λαών (HDP), επειδή ο Ερντογάν είχε εξηγήσει στους πάντες ότι αποτελούσε προέκταση του τρομοκρατικού PKK.

Ο Κεμάλ Κιλιτσντάρογλου, πρόεδρος του βασικού κόμματος της αντιπολίτευσης του Ρεπουμπλικανικού Λαϊκού Κόμματος (CHP), απέδειξε ότι η πρώτη υπόθεση του Ερντογάν ήταν λανθασμένη, τείνοντας το χέρι στη Μεράλ Ακσενέρ του İYİ Party, καθώς η Ακσενέρ είχε ήδη ανακοινώσει την υποψηφιότητά της, αλλά δεν επρόκειτο να εγκριθεί λόγω κάποιων χρονικών περιορισμών που οφείλονταν στην πολύ κοντινή ημερομηνία διεξαγωγής των εκλογών. Το CHP δάνεισε 15 βουλευτές του στο İYİ προκειμένου να σχηματίσει κοινοβουλευτική ομάδα, βοηθώντας να παρακαμφθούν τα προβλήματα αμφισβήτησης της Ακσενέρ ως μιας υποψήφιας της αντιπολίτευσης ενάντια στον Ερντογάν.

Στη συνέχεια, σχηματίστηκε και άλλη μια συμμαχία ανάμεσα στο CHP, το İYİ και το [μικρό] συντηρητικό Κόμμα της Ευτυχίας (SP), ενώ στη συμμαχία των AKP-MHP εισήλθε το [επίσης μικρό] Κόμμα της Ευρύτερης Ενότητας (BBP), προκειμένου να μειώσει τα μειονεκτήματα του εκλογικού συστήματος για τα κόμματα που παίρνουν λίγες ψήφους.

Μετά ο Κιλιτσντάρογλου έκανε τη δεύτερη κίνησή του υποδεικνύοντας τον Μουχαρέμ Ιντσέ, εσωκομματικό του αντίπαλο, ως προεδρικό υποψήφιο.   Ο Ιντσέ ήταν η έκπληξη αυτών των εκλογών. Τις τελευταίες 50 ημέρες απευθύνθηκε σε πλήθη κόσμου μέσω σχεδόν 110 μαζικών συγκεντρώσεων και κατάφερε να γίνει η φωνή των κατά του Ερντογάν αισθημάτων.

Στο μέτωπο του HDP, οι κατά του Ερντογάν ψηφοφόροι είτε εντός είτε αριστερότερα του CHP και οι φιλελεύθεροι συνειδητοποίησαν ότι αν βοηθηθεί το HDP να περάσει το εθνικό όριο του 10% των ψήφων, αυτό θα στοίχιζε στον Ερντογάν περίπου 60 κοινοβουλευτικές έδρες στο κοινοβούλιο των 600 και η συμμαχία του Ερντογάν θα έχανε την κοινοβουλευτική πλειοψηφία. Έτσι, άρχισε να εμφανίζεται μια αυθόρμητη τάση στο κατά του Ερντογάν μέτωπο να ψηφιστεί ο Ιντσέ για την προεδρία και το HDP για το κοινοβούλιο, παρά το ότι ο πρώην συμπρόεδρός του Σελαχατίν Ντεμιρτάς, φυλακισμένος τώρα, ήταν ο υποψήφιος του HDP για την προεδρία. Αυτή η τάση δεν αντιπροσωπεύει πάνω από 2-3%, αλλά αυτό θα αρκούσε για να εισέλθει το HDP στο κοινοβούλιο. Η κίνηση αυτή δεν οφείλεται στο ότι αυτός ο κόσμος λατρεύει το HDP, το επικρίνει μάλιστα γιατί δεν μπορεί να χαράξει μια καθαρή γραμμή ανάμεσα στο ίδιο και το PKK – οφείλεται στο ότι δεν θέλει να έχει ο Ερντογάν κοινοβουλευτική πλειοψηφία, ακόμη κι αν επανεκλεγεί.

Σε μια συγκέντρωση στην Κωνσταντινούπολή στις 22 Ιουνίου, ο Ερντογάν είπε ότι δεν μπορούσε να καταλάβει το πώς και γιατί υπάρχουν άνθρωποι που ψηφίζουν το HDP…

Ο Ερντογάν φαίνεται σίγουρος για την επανεκλογή του από τον πρώτο γύρο, αν όχι από τον δεύτερο στις 8 Ιουλίου, αλλά όχι απόλυτα σίγουρος για την κοινοβουλευτική πλειοψηφία. Αναφέρθηκε στην πιθανότητα συνασπισμού με άλλα κόμματα – άλλο ένα πολιτικό εργαλείο που συνήθως απεχθανόταν ως αδυναμία-- εάν η συμμαχία του δεν κερδίσει την πλειοψηφία, κάτι που ανησύχησε σφόδρα τον Μπαχτσελί, ο οποίος δεν θέλει ούτε το İYİ ούτε το HDP.

Ο Ιντσέ, από την άλλη, πραγματοποίησε τρεις διαδοχικές και επιτυχείς συγκεντρώσεις στη Σμύρνη, την Άγκυρα και την Κωνσταντινούπολη, όπου κινητοποιήθηκαν συνολικά εκατομμύρια, παρά τις σποραδικές κατακλυσμιαίες βροχές.

Εάν ο Ερντογάν επανεκλεγεί με πλήρη κοινοβουλευτική πλειοψηφία, η Τουρκία θα αρχίσει να εφαρμόζει το προεδρικό σύστημα στο οποίο όλη η εκτελεστική εξουσία ανήκει στον πρόεδρο, που θα είναι επίσης ο επικεφαλής της κοινοβουλευτικής ομάδας του κυβερνώντος κόμματος, δηλαδή θα έχει ισχυρή φωνή και στο κοινοβούλιο.

Εάν εκλεγεί ο Ιντσέ, έχει υποσχεθεί ότι θα αλλάξει αυτό το σύστημα, έχει επίσης υποσχεθεί ανεξάρτητα δικαστήρια, ελευθεροτυπία και καλύτερες σχέσεις με τη Δύση και τις γειτονικές χώρες.

Αλλά ακόμη κι αν δεν εκλεγεί ο Ιντσέ, θα μείνει ως εκείνος που άλλαξε όλη την πολιτική ατμόσφαιρα, κινητοποιώντας τον κόσμο σε συγκεντρώσεις ενάντια στον φαινομενικά αήττητο Ερντογάν.

Αυτή η εκλογική εκστρατεία έστειλε επίσης μήνυμα στους πολιτικούς, τα ΜΜΕ και την κοινή γνώμη της Δύσης για το δημοκρατικό σθένος του τουρκικού λαού, διότι εάν το μισό του πληθυσμού υποστηρίζει τον Ερντογάν παρά την κατάσταση της οικονομίας ή της ασφάλειας, το άλλο μισό εναντιώνεται σ’ αυτόν παρά τις μεγάλες δυσκολίες.

Πηγή: http://www.hurriyetdailynews.com/key-points-for-turkish-elections-news-analysis-133682

Μετάφραση: Αριάδνη Αλαβάνου

Προσθήκη σχολίου

Βεβαιωθείτε ότι εισάγετε τις (*) απαιτούμενες πληροφορίες, όπου ενδείκνυται. Ο κώδικας HTML δεν επιτρέπεται.

επιστροφή στην κορυφή

Επικοινωνήστε με το Σχέδιο β'

Μπόταση 6, Εξάρχεια, 1ος όροφος 

info@sxedio-b.gr

210 3810040